Λεξικό Φρασεολογισμών (Θώμου et al. 2026)

Σύνθετη αναζήτηση: Χρησιμοποιήστε τη σύνθετη αναζήτηση όταν θέλετε να κάνετε αναζήτηση μέσα σε συγκεκριμένα πεδία του λεξικογραφικού άρθρου ή να εμφανίσετε μόνο φρασήματα που διαθέτουν συγκεκριμένες πληροφορίες.
Επιλέξτε τουλάχιστον ένα πεδίο αναζήτησης ή ένα φίλτρο για να πραγματοποιηθεί η σύνθετη αναζήτηση.
ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ
Πού να αναζητηθεί ο όρος
ΦΙΛΤΡΑ
Εμφάνιση μόνο λημμάτων που διαθέτουν
Καθαρισμός

Όλα τα λήμματα

Φράσημα Καθοδηγητική λέξη Συχνότητα
{ρίχνω/σκάω} (ένα) χαμόγελο ⊂ ΓΕΛΙΟ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
ρίχνω ένα χαμόγελο
ρίχνω χαμόγελο
σκάω ένα χαμόγελο
σκάω χαμόγελο
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «σκάω ένα χαμόγελο», όταν χαμογελάω, συνήθως ξαφνικά χωρίς να το περιμένει κανείς.

Παραδείγματα
◉ Πίεσα τον εαυτό μου να μη σκάσω ένα χαμόγελο.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

σκάω το {μυστικό/παραμύθι} ⊂ ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
σκάω το μυστικό
σκάω το παραμύθι
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «σκάω το μυστικό», όταν αποκαλύπτω ξαφνικά ένα μυστικό που προκαλεί μεγάλη έκπληξη, συνήθως δυσάρεστη.

Παραδείγματα
◉ Δεν της άρεσε η Ελλάδα. Πήγαμε στην Αμερική για να καθίσουμε δύο εβδομάδες και μου έσκασε το παραμύθι πως «δε γυρίζουμε στην Ελλάδα».
Μεταφορικό
< Μεταφορικό: όπως όταν σκάει η βόμβα και προκαλεί αναταραχή
Ύφος
♢ Ανεπίσημο
Συμπλήρωση κενών
ⓘ παραμύθι = μυστικό συνήθως δυσάρεστο

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

{πετάω/σουτάρω/στέλνω} ({βολές/την μπάλα}) στον γάμο του Καραγκιόζη ⊂ ≠ ΣΤΟΧΟΣ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
πετάω την μπάλα στον γάμο του Καραγκιόζη
σουτάρω βολές στον γάμο του Καραγκιόζη
σουτάρω την μπάλα στον γάμο του Καραγκιόζη
σουτάρω στον γάμο του Καραγκιόζη
στέλνω βολές στον γάμο του Καραγκιόζη
στέλνω την μπάλα στον γάμο του Καραγκιόζη
στέλνω στον γάμο του Καραγκιόζη
πετάω βολές στον γάμο του Καραγκιόζη
πετάω στον γάμο του Καραγκιόζη
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «σουτάρω την μπάλα στον γάμο του Καραγκιόζη», όταν σουτάρω άστοχα, χωρίς στόχο.

Παραδείγματα
◉ Η ομάδα είχε έλλειψη παιχτών με σταθερά καλό τρίποντο, κάτι που φαίνεται και από το ότι σούταραν στον γάμο του Καραγκιόζη πέρυσι, έχοντας το τέταρτο χειρότερο ποσοστό με 34%.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό
Ύφος
♢ Ανεπίσημο
Θεματικό πεδίο
⌂ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

στέλνω [ΟΦπρόσωπο] στα ουράνια ⊂ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑ ⊃ ΘΕΤΙΚΟ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
στέλνω [ΟΦπρόσωπο] στα ουράνια
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «στέλνω κάποιον στα ουράνια», όταν κάνω κάποιον να νιώσει πάρα πολύ χαρούμενος.

Παραδείγματα
◉ H Εθνική ομάδα ποδοσφαίρου του 2004 που έστειλε στα ουράνια την Ελλάδα με την κατάκτηση του Euro βρέθηκε σήμερα το μεσημέρι στον Προεδρικό Μέγαρο.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό: η χαρά, η ευτυχία είναι ψηλά, στον ουρανό

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

στο χέρι μου είναι να [ΡΦ] ⊂ ΕΥΘΥΝΗ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
στο χέρι μου είναι να [ΡΦ]
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «στο χέρι μου είναι να γίνει κάτι», όταν κάτι εξαρτάται από το αν θέλω να προσπαθήσω να το κάνω.

Παραδείγματα
◉ Πιστεύει ότι κάθε ρόλος είναι απλός και σύνθετος, ότι είναι στο χέρι του ηθοποιού να τον εμπλουτίσει και να του προσδώσει επιπλέον ενδιαφέρον.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό: με τα χέρια κάνουμε πράγματα

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

στρέφω {την προσοχή/το ενδιαφέρον} [ΟΦγενική] μακριά από [ΟΦ] ⊂ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
στρέφω την προσοχή [ΟΦγενική] μακριά από [ΟΦ]
στρέφω το ενδιαφέρον [ΟΦγενική] μακριά από [ΟΦ]
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «στρέφω την προσοχή κάποιου μακριά από κάτι», όταν κάνω κάποιον να προσέξει κάτι άλλο από αυτό που προσέχει, δείχνει ενδιαφέρον, ή κανονικά θα έπρεπε να προσέχει.

Παραδείγματα
◉ Στη δημοσκόπηση του ABC το 64% των ερωτηθέντων πιστεύει ότι ο Πρόεδρος έδωσε εντολή για τις επιθέσεις κυρίως για να πολεμήσει την τρομοκρατία και όχι επειδή ήθελε να στρέψει την προσοχή του κοινού μακριά από το σκάνδαλο.
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΟΦγενική= κοινού, κοινής γνώμης
ΟΦ = σκάνδαλο, ανισότητα

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

{στρώνουν/φτιάχνουν} τα πράγματα ⊂ ΕΥΡΥΘΜΙΑ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
στρώνουν τα πράγματα
φτιάχνουν τα πράγματα
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «στρώνουν τα πράγματα», όταν η κατάσταση γίνεται καλύτερη.

Παραδείγματα
◉ Οι προϊστάμενοι του Γιάννη τον συμβούλεψαν να κάνει υπομονή μέχρι να φτιάξουν τα πράγματα.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό: όπως στρώνω το κρεβάτι για να είναι όμορφο, το τακτοποιημένο είναι στρωμένο
Ύφος
♢ Ανεπίσημο

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

{διατηρώ/κρατάω/συγκρατώ} [ΟΦ] {σε χαμηλά επίπεδα/χαμηλά} ⊂ ΔΙΑΤΗΡΗΣΗ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
διατηρώ [ΟΦ] σε χαμηλά επίπεδα
διατηρώ [ΟΦ] χαμηλά
κρατάω [ΟΦ] σε χαμηλά επίπεδα
κρατάω [ΟΦ] χαμηλά
συγκρατώ [ΟΦ] σε χαμηλά επίπεδα
συγκρατώ [ΟΦ] χαμηλά
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «συγκρατώ κάτι σε χαμηλά επίπεδα», όταν κάνω κάτι να συνεχίζει να έχει μικρή αξία, όταν δεν το αφήνω να αποκτήσει μεγαλύτερη αξία.

Παραδείγματα
◉ Υποχρέωσε την Ολυμπιακή να κρατά τις τιμές των εισιτηρίων σε χαμηλά επίπεδα, να δίνει εκπτώσεις σε διάφορες κατηγορίες επιβατών και να διατηρεί δρομολόγια για λόγους δημόσιου συμφέροντος.
Αντώνυμα
≠ {διατηρώ/κρατάω} [ΟΦ] {σε ψηλά επίπεδα/ψηλά}
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΟΦ = τιμή, σκορ, πληθωρισμός
Εναλλακτικές μορφές φρασήματος
⧉ {μένω/παραμένω} {σε χαμηλά επίπεδα/χαμηλά}

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

([ΡΦ]) πράγματα και θαύματα ⊂ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑ ⊃ ΕΚΠΛΗΞΗ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΡΦ] πράγματα και θαύματα
πράγματα και θαύματα
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «συμβαίνουν πράγματα και θαύματα», όταν συμβαίνουν πάρα πολλά γεγονότα, που συνήθως προκαλούν δυσάρεστη έκπληξη.

Παραδείγματα
◉ Από την κυρία Φόνη όμως μάθαινα πράγματα και θαύματα κι αν ήταν να γράψω τα δικά της απομνημονεύματα σας εγγυώμαι πως δεν θα προφταίναμε να τυπώνουμε – επίσης δεν θα προφταίναμε τα δικαστήρια.
Συνώνυμα
≈ ([ΡΦ]) σημεία και τέρατα
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΡΦ = γίνονται, βλέπω, ακούω

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

([ΡΦ]) σημεία και τέρατα ⊂ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑ ⊃ ΕΚΠΛΗΞΗ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΡΦ] σημεία και τέρατα
σημεία και τέρατα
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «συμβαίνουν σημεία και τέρατα», όταν συμβαίνουν γεγονότα που προκαλούν δυσάρεστη έκπληξη.

Παραδείγματα
◉ Ανάμεσα στ’ άλλα «σημεία και τέρατα» που κατατέθηκαν στην Εισαγγελία για τα όσα συνέβαιναν, συμπεριλαμβάνονται σχέσεις με νονούς της νύχτας, καζίνα και τοκογλύφους.
Συνώνυμα
≈ ([ΡΦ]) πράγματα και θαύματα
Μεταφορικό
< Μεταφορικό: τα τέρατα είναι κάτι άσχημο

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

([ΡΦ]) σαν να μην τρέχει τίποτα ⊂ ΠΡΟΣΠΟΙΗΣΗ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΡΦ] σαν να μην τρέχει τίποτα
σαν να μην τρέχει τίποτα
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «συμπεριφέρομαι σαν να μην τρέχει τίποτα», όταν συμπεριφέρομαι σαν να είναι όλα καλά, σαν να μη συμβαίνει κάτι άσχημο, ενώ, όμως, συμβαίνει κάτι άσχημο.

Παραδείγματα
◉ Προσπαθώντας να κρύψει την έκπληξη αλλά και τον θαυμασμό της, χαιρετά τον Αντρέα σαν να μην τρέχει τίποτα και παίρνει τον δρόμο της επιστροφής για το σπίτι.
Ύφος
♢ Ανεπίσημο
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΡΦ = γελώ, περπατώ

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

τα βάζω [ΠΡΟΘΦμε] ⊂ ΜΑΛΩΜΑ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
τα βάζω [ΠΡΟΘΦμε]
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «τα βάζω με κάποιον», όταν μαλώνω με κάποιον γιατί πιστεύω ότι αυτός ο κάποιος είναι υπεύθυνος για κάτι άσχημο που έχει γίνει.

Παραδείγματα
◉ Ξέρεις πως δε μ’ αρέσει να τα βάζω με κανένα, γιατί δε θέλω να ‘χω εχθρούς.
Ύφος
♢ Ανεπίσημο

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

τα βρίσκω (όλα) {εντάξει/ρόδινα/στραβά/ωραία} ⊂ ΕΥΡΥΘΜΙΑ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
τα βρίσκω όλα εντάξει
τα βρίσκω εντάξει
τα βρίσκω όλα ρόδινα
τα βρίσκω ρόδινα
τα βρίσκω όλα στραβά
τα βρίσκω στραβά
τα βρίσκω όλα ωραία
τα βρίσκω ωραία
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «τα βρίσκω όλα εντάξει», όταν πιστεύω ότι η γενική κατάσταση είναι καλή, δε συμβαίνει κάτι άσχημο.

Παραδείγματα
◉ Στην επαγγελματική σας πορεία τα βρήκατε όλα ρόδινα; Όχι βέβαια. Τρεις φορές λίγο έλειψε να χάσω τη ζωή μου.

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

τα βροντάω ({και φεύγω/κάτω}) ⊂ ΠΑΡΑΙΤΗΣΗ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
τα βροντάω και φεύγω
τα βροντάω κάτω
τα βροντάω
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «τα βροντάω», όταν παραιτούμαι από κάτι που έχω αναλάβει επειδή δε μου άρεσε η κατάσταση που επικρατούσε σε αυτό και η παραίτησή μου αυτή δημιουργεί αναταραχή, αναστάτωση.

Παραδείγματα
◉ Ήταν έτοιμος ακόμη και χθες να τα βροντήξει, ωστόσο μετά την πληροφορία που είχε από τους οργανωμένους οπαδούς ότι θα υπάρξει κινητικότητα γύρω από το ιδιοκτησιακό καθεστώς, έκρινε σκόπιμο να παραμείνει μέχρι και το τελευταίο ματς του Πρωταθλήματος.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό: όπως η βροντή δημιουργεί μεγάλο θόρυβο, οπότε και αναταραχή
Ύφος
♢ Ανεπίσημο
Γραμματικοί περιορισμοί
→ βροντάωΣΥΝΟΠΤΙΚΟ

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΟΦ] πέφτει ([ΠΡΟΘΦ(πάνω)σε]) [ΟΦχρόνος] ⊂ ΧΡΟΝΟΣ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦ] πέφτει [ΠΡΟΘΦπάνω σε] [ΟΦχρόνος]
[ΟΦ] πέφτει [ΠΡΟΘΦσε] [ΟΦχρόνος]
[ΟΦ] πέφτει [ΟΦχρόνος]
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «τα γενέθλιά μου πέφτουν Σάββατο», όταν τα γενέθλιά μου τυχαίνει να είναι Σάββατο.

Παραδείγματα
◉ Και στην Ορθοδοξία και στον Καθολικισμό, το Πάσχα πέφτει πάντα Κυριακή. 
Μεταφορικό
< Μεταφορικό
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΟΦ = Πάσχα, Πρωτομαγιά, πρόγραμμα
ΟΦχρόνος = Χριστούγεννα, [ημερομηνία]

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

τα δίνω όλα (για όλα) ⊂ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
τα δίνω όλα για όλα
τα δίνω όλα
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «τα δίνω όλα για όλα», όταν προσπαθώ πάρα πολύ, με όλες μου τις δυνάμεις, για να καταφέρω, πετύχω, κάτι με κίνδυνο ακόμα και να χάσω τα πάντα.

Παραδείγματα
◉ Προσπάθησα να τα δώσω όλα σ’ αυτά τα δύο παιχνίδια, να βοηθήσω όσο μπορούσα περισσότερο, κι αυτή η υπερπροσπάθεια μου βγήκε στο τέλος.
Συνώνυμα
≈ δίνω {όλα μου τα χρόνια/όλο μου το είναι}
Μεταφορικό
< Μεταφορικό

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

τα θέλω όλα ({δικά μου/εδώ και τώρα/στα πόδια μου}) ⊂ ΕΠΙΘΥΜΙΑ/ΕΓΩΙΣΜΟΣ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
τα θέλω όλα δικά μου
τα θέλω όλα εδώ και τώρα
τα θέλω όλα στα πόδια μου
τα θέλω όλα
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «τα θέλω όλα δικά μου», όταν έχω πολλές απαιτήσεις με εγωιστικό τρόπο.

Παραδείγματα
◉ Βρείτε τρόπους, ακόμα και στα πιο απλά πράγματα, να καταλάβει πόσο σημαντικό είναι να μπορεί να μοιράζεται πράγματα με άλλους ανθρώπους και όχι να τα θέλει όλα δικά του, ακόμα κι αν δεν του χρειάζονται.
◉ Η στάση αυτή αποθράσυνε ακόμη περισσότερο τους πραξικοπηματίες που τα θέλουν όλα εδώ και τώρα και δεν μπορούν να περιμένουν για νέες εκλογές.
◉ Αυτό ακριβώς για τους νέους που τα θέλουν όλα στα πόδια τους και δε θέλουν να ψάχνουν είναι ό,τι πρέπει.
Συμπλήρωση κενών
ⓘ εδώ και τώρα = με άμεσο, γρήγορο τρόπο
στα πόδια μου = χωρίς να κουραστώ

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΟΦ] πέφτει {από τον ουρανό/ εξ ουρανού} ⊂ ΞΑΦΝΙΚΑ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦ] πέφτει από τον ουρανό
[ΟΦ] πέφτει εξ ουρανού
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «τα κέρδη πέφτουν από τον ουρανό», όταν τα κέρδη εμφανίζονται ξαφνικά και χωρίς να το περιμένουμε.

Παραδείγματα
◉ Άλλωστε, δεν πρέπει να ξεχνούν όσοι σήμερα εμφανίζονται κατά της διαπλοκής ότι το φαινόμενο δεν είναι σημερινό ούτε έπεσε ξαφνικά από τον ουρανό.
Συνώνυμα
≈ έρχομαι ουρανοκατέβατος
Μεταφορικό
< Μεταφορικό: το ξαφνικό έρχεται από ψηλά
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΟΦ = κέρδη, κεφάλαιο, κίνηση, φαινόμενο

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

{[ΟΦμη έμψυχο]/το πουλάκι} πετάειΣΥΝΟΠΤΙΚΟ ⊂ ΕΞΑΦΑΝΙΣΗ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦμη έμψυχο] πετάειΣΥΝΟΠΤΙΚΟ
το πουλάκι πετάειΣΥΝΟΠΤΙΚΟ
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «τα λεφτά πέταξαν», όταν τα λεφτά χάθηκαν, εξαφανίστηκαν, γρήγορα και χωρίς να το καταλάβουμε.

Παραδείγματα
◉ Το Αιγάλεω υποτίμησε τον αντίπαλό του και μέχρι να καταλάβει τι γινόταν στο γήπεδο το πουλάκι είχε πετάξει.
Συνώνυμα
≈ [ΟΦ] πάει (περίπατο)
Μεταφορικό
< Μεταφορικό
Συμπλήρωση κενών
ⓘ πουλάκι = ευκαιρία

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΟΦ] τρέχει από τα μπατζάκια ⊂ ΥΠΕΡΒΟΛΗ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦ] τρέχει από τα μπατζάκια
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «τα λεφτά τρέχουν από τα μπατζάκια μου», όταν έχω πάρα πολλά λεφτά.

Παραδείγματα
◉ Όσοι τον ζουν από κοντά τις τελευταίες μέρες και τυχαίνει να ακούν τις λέξεις που με δυσκολία βγαίνουν από το στόμα του, μπορούν εύκολα να διακρίνουν τον εκνευρισμό και την απογοήτευση που τρέχουν από τα μπατζάκια του.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

{μιλάω/τα λέω} {ανοιχτά/έξω από τα δόντια} ⊂ ΕΙΛΙΚΡΙΝΕΙΑ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
μιλάω ανοιχτά
μιλάω έξω από τα δόντια
τα λέω ανοιχτά
τα λέω έξω από τα δόντια
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «τα λέω έξω από τα δόντια», όταν μιλάω για κάτι χωρίς να κρύβω τίποτα.

Παραδείγματα
◉ Η επιλογή του προέδρου της Εθνικής να μιλήσει έξω από τα δόντια για θέματα ταμπού, όπως οι εργασιακές σχέσεις, ενόχλησε πολλούς.
Ύφος
♢ Ανεπίσημο

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

τα λέω φόρα {παζάρι/παρτίδα} ⊂ ΕΙΛΙΚΡΙΝΕΙΑ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
τα λέω φόρα παζάρι
τα λέω φόρα παρτίδα
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «τα λέω φόρα παρτίδα», όταν τα λέω όλα χωρίς να κάνω καμία διάκριση, χωρίς να κρύψω κάτι που ίσως θα έπρεπε.

Παραδείγματα
◉ Νομίζω, λοιπόν, ότι ο αθυρόστομος υπουργός, που συνήθως τα λέει φόρα παρτίδα όσο δύσκολα κι αν είναι, εδώ αυτοπεριορίστηκε λόγω του κρίσιμου χαρακτήρα του θέματος
Ύφος
♢ Ανεπίσημο

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΟΦ] πιάνει τόπο ⊂ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ⊃ ΘΕΤΙΚΟ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦ] πιάνει τόπο
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «τα λόγια πιάνουν τόπο», όταν τα λόγια είναι χρήσιμα, έχουν αποτέλεσμα.

Παραδείγματα
◉ Άνθρωποι κάθε οικονομικής επιφάνειας από όλες τις γωνιές του πλανήτη συνέβαλαν στην προσπάθεια γενναιόδωρα με την ευχή τα χρήματα να πιάσουν τόπο.
Συνώνυμα
≈ [ΟΦ] δίνω καρπούς
≈ [ΟΦ] φέρνει αποτέλεσμα
Μεταφορικό
< Μεταφορικό
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΟΦ = χρήματα, λόγια, συμβουλές, ευχές

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

τα μάτια μου πετάνε {σπίθες/φωτιές} ⊂ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑ ⊃ ΑΡΝΗΤΙΚΟ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
τα μάτια μου πετάνε σπίθες
τα μάτια μου πετάνε φωτιές
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «τα μάτια μου πετάνε σπίθες», όταν νιώθω έντονο αρνητικό συναίσθημα, όπως θυμό και μίσος.

Παραδείγματα
◉ Σα θύμωνε -και θύμωνε συχνά- τα μικρά καστανά του μάτια πέταγαν φωτιές μα όταν γαλήνευε, χαιρόταν κανείς τη γλύκα τους.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

τα σκάω ([ΠΡΟΘΦσε]) ⊂ ΧΡΗΜΑΤΑ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
τα σκάω [ΠΡΟΘΦσε]
τα σκάω
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «τα σκάω», όταν δίνω πάρα πολλά χρήματα.

Παραδείγματα
◉ Δεν τσιγκουνεύτηκε, τα έσκασε για να δυναμώσει την ομάδα και να αποφύγει τα προβλήματα. 
Μεταφορικό
< Μεταφορικό
Ύφος
♢ Ανεπίσημο

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΟΦμη έμψυχο] δείχνει {[ΟΦ]/[ΡΦ]} ⊂ ΑΠΟΔΕΙΞΗ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦμη έμψυχο] δείχνει [ΟΦ]
[ΟΦμη έμψυχο] δείχνει [ΡΦ]
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «τα στοιχεία δείχνουν αύξηση των κρουσμάτων», όταν τα στοιχεία εμφανίζουν, αποδεικνύουν, αύξηση των κρουσμάτων.

Παραδείγματα
◉ Πρόσφατη έρευνα έδειξε ότι μόλις το 4% των Ελλήνων ανδρών περνούν χρόνο με το παιδί τους το Σαββατοκύριακο, έναντι 40% των Δανών.
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΟΦ = έρευνες, στοιχεία, εμπειρία, τα πράγματα

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

([ΡΦ]) σημείο τριβής ([ΠΡΟΘΦ]) ⊂ ΔΙΑΦΩΝΙΑ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΡΦ] σημείο τριβής [ΠΡΟΘΦ]
[ΡΦ] σημείο τριβής
σημείο τριβής [ΠΡΟΘΦ]
σημείο τριβής
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «τα σύνορα αποτελούν σημείο τριβής ανάμεσα σε δύο χώρες», όταν τα σύνορα αποτελούν το στοιχείο διαφωνίας ανάμεσα σε δύο χώρες.

Παραδείγματα
◉ Αυτό ήταν και το σημείο τριβής που δημιούργησε αντιπαλότητα μεταξύ των οπαδών.
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΡΦ = είναι, αποτελεί, δημιουργώ
ΠΡΟΘΦ= ανάμεσα, μεταξύ, με

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

τα {κάστρα/τείχη} πέφτουν ⊂ ΕΜΠΟΔΙΟ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
τα κάστρα πέφτουν
τα τείχη πέφτουν
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «τα τείχη πέφτουν», όταν σταματούν να υπάρχουν εμπόδια, διαφωνίες.

Παραδείγματα
◉ Τα είδη της μουσικής έχουν διευρυνθεί τελευταία, έχουν πέσει τα τείχη ανάμεσά τους.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό: όπως πέφτουν τα τείχη από τον έχθρό στον πόλεμο

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

τα φτιάχνω [ΠΡΟΘ{μαζί/μαζί με/με}] ⊂ ΣΧΕΣΗ ⊃ ΕΡΩΤΙΚΗ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
τα φτιάχνω [ΠΡΟΘμαζί]
τα φτιάχνω [ΠΡΟΘμαζί με]
τα φτιάχνω [ΠΡΟΘμε]
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «τα φτιάχνω με κάποιον», όταν δημιουργώ ερωτική σχέση με κάποιον.

Παραδείγματα
◉ Από τον Απρίλιο που τα έφτιαξε μαζί της παρουσίασε εντυπωσιακή αλλαγή στη συμπεριφορά του.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό
Ύφος
♢ Ανεπίσημο
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΠΡΟΘΦμε + ΟΦαιτιατική
ΠΡΟΘΦμαζί + ΚΛΙΤΙΚΟγενική
ΠΡΟΘΦ μαζί με + ΟΦαιτιατική

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

([ΟΦ]) είναι άλλη {ιστορία/υπόθεση} ⊂ ΧΡΟΝΟΣ ⊃ ≠ ΚΑΤΑΛΛΗΛΟΤΗΤΑ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦ] είναι άλλη ιστορία
[ΟΦ] είναι άλλη υπόθεση
είναι άλλη ιστορία
είναι άλλη υπόθεση
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «τα χρήματα είναι άλλη ιστορία», όταν θέλουμε να σχολιάσουμε ότι δεν είναι η κατάλληλη στιγμή να μιλήσουμε για χρήματα, ότι τα χρήματα δεν έχουν σχέση με αυτό που συζητάμε αυτή τη στιγμή.

Παραδείγματα
◉ Το Σάββατο θα είναι άλλη ιστορία, είναι ένα διαφορετικό παιχνίδι για μια άλλη διοργάνωση.
Ύφος
♢ Ανεπίσημο

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

Κύλιση στην κορυφή