Λεξικό Φρασεολογισμών (Θώμου et al. 2026)

Σύνθετη αναζήτηση: Χρησιμοποιήστε τη σύνθετη αναζήτηση όταν θέλετε να κάνετε αναζήτηση μέσα σε συγκεκριμένα πεδία του λεξικογραφικού άρθρου ή να εμφανίσετε μόνο φρασήματα που διαθέτουν συγκεκριμένες πληροφορίες.
Επιλέξτε τουλάχιστον ένα πεδίο αναζήτησης ή ένα φίλτρο για να πραγματοποιηθεί η σύνθετη αναζήτηση.
ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ
Πού να αναζητηθεί ο όρος
ΦΙΛΤΡΑ
Εμφάνιση μόνο λημμάτων που διαθέτουν
Καθαρισμός

Όλα τα λήμματα

Φράσημα Καθοδηγητική λέξη Συχνότητα
[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] βρίσκει [ΟΦφυσικό φαινόμενο] ⊂ ΚΑΙΡΟΣ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] βρίσκει [ΟΦφυσικό φαινόμενο]
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «με βρίσκει βροχή», όταν εκεί όπου βρίσκομαι αρχίζει να βρέχει.

Παραδείγματα
◉ Σε τέτοια υψόμετρα ο εγκέφαλος δεν οξυγονώνεται καλά και συνήθως όταν σε βρει θύελλα αποβαίνει μοιραία.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό
Συμπλήρωση κενών
ⓘ [ΟΦφυσικό φαινόμενο] = θύελλα

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] πιάνει [ΟΦαρνητικό συναίσθημα] ⊂ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑ ⊃ ΑΡΝΗΤΙΚΟ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] πιάνει [ΟΦαρνητικό συναίσθημα]
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «με πιάνει απελπισία», όταν αισθάνομαι απελπισία.

Παραδείγματα
◉ Αν μας πιάνει πανικός έπειτα από κάθε αποτυχία -μικρή ή μεγάλη- και φέρνουμε το τέλος του κόσμου ή θέλουμε να αλλάξουμε τα πάντα, σίγουρα δεν θα κερδίσουμε ποτέ κάτι σημαντικό.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό
Ύφος
♢ Ανεπίσημο
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΟΦαρνητικό συναίσθημα = μελαγχολία, τρόμος, απελπισία, πανικός

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] πιάνει {η κάψα/ο πόνος} ([ΠΡΟΘΦγια]) ⊂ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] πιάνει η κάψα [ΠΡΟΘΦγια]
[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] πιάνει ο πόνος [ΠΡΟΘΦγια]
[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] πιάνει η κάψα
[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] πιάνει ο πόνος
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «με πιάνει ο πόνος για κάτι», όταν ξαφνικά δείχνω μεγάλο ενδιαφέρον για κάτι που μέχρι τώρα δε με ένοιαζε.

Παραδείγματα
◉ Αλλά τόσο καιρό δε σε θυμήθηκε, τώρα τον έπιασε η κάψα;
Μεταφορικό
< Μεταφορικό
Ύφος
♢ Ανεπίσημο

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] πιάνει ύπνος ⊂ ΥΠΝΟΣ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] πιάνει ύπνος
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «με πιάνει ο ύπνος», όταν ηρεμώ, χαλαρώνω και τελικά κοιμάμαι.

Παραδείγματα
◉ Πίνω καφέ τέτοια ώρα για να αντέξω τη βαρεμάρα, επειδή χθες με έπιασε ο ύπνος και κοιμήθηκα από τις 21 :30.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] πιάνει [ΟΦχρονος] ⊂ ΧΡΟΝΟΣ/ΕΚΚΡΕΜΟΤΗΤΑ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] πιάνει [ΟΦχρονος]
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «με πιάνει ο χειμώνας», όταν αρχίζει, έρχεται, ο χειμώνας και δεν έχω ακόμα τελειώσει αυτό που είχα αρχίσει.

Παραδείγματα
◉ Θα μας πιάσει το καλοκαίρι, θα κλείσει η Βουλή, θα έχουμε τα καλοκαιρινά Τμήματα και ενδεχομένως να μην προλάβουμε.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΟΦ = καλοκαίρι

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] πιάνει το (κακό) μάτι ⊂ ΚΑΚΟ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] πιάνει το κακό μάτι
[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] πιάνει το μάτι
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «με πιάνει το μάτι»,όταν νομίζω ότι με ματιάζουν, νομίζω ότι κάποιος μπορεί να μου προκαλέσει κακό.

Παραδείγματα
◉ Το πιο γνωστό και διαδεδομένο βασκάνιο (αποτρεπτικό κατά της βασκανίας) είναι αναμφισβήτητα το σκόρδο. Στην Ελλάδα το κρεμούν ως φυλαχτό σε ζώα, πρόσωπα ή πράγματα «για να μην τα πιάσει το κακό μάτι».
Μεταφορικό
< Μεταφορικό
Ύφος
♢ Ανεπίσημο

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

με τη σειρά μου ([ΡΦ]) ⊂ ΔΙΑΔΟΧΗ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
με τη σειρά μου [ΡΦ]
με τη σειρά μου
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «με τη σειρά μου μιλάω», όταν κι εγώ επίσης, διαδοχικά, μιλάω.

Παραδείγματα
◉ Η δυσκαμψία και ο πόνος με τη σειρά τους οδηγούν τα άτομα στο σημείο να αποφεύγουν την κίνηση.

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] τρώει [ΟΦαρνητικό συναίσθημα] ⊂ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑ ⊃ ΑΡΝΗΤΙΚΟ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] τρώει [ΟΦαρνητικό συναίσθημα]
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «με τρώει η ανησυχία», όταν σκέφτομαι κάτι πολύ και με ανησυχεί.

Παραδείγματα
◉ Χαιρόμουν πάντα για τον ερχομό της, μ’ έτρωγε, όμως, και ο φόβος, γιατί ήξερα πως πολύ γρήγορα θα έβρισκε τρόπους να μου κάνει τη ζωή δύσκολη.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό
Ύφος
♢ Ανεπίσημο

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] φτιάχνει ⊂ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑ ⊃ ΘΕΤΙΚΟ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] φτιάχνει
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «με φτιάχνει», όταν κάτι με κάνει να νιώθω καλά, ευχάριστα.

Παραδείγματα
◉ Είναι από τους ανθρώπους που το κλίμα των μεγάλων αγώνων όχι μόνο δεν τους αγχώνει, αλλά τους… «φτιάχνει».
Μεταφορικό
< Μεταφορικό
Ύφος
♢ Ανεπίσημο

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] χτυπάει {ο ήλιος/το πιοτό} ⊂ ΕΠΙΔΡΑΣΗ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] χτυπάει ο ήλιος
[ΚΛΙΤΙΚΟαιτιατική] χτυπάει το πιοτό
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «με χτυπάει το ποτό», όταν το ποτό μού δημιουργεί ζάλη.

Παραδείγματα
◉ Τότε με κοίταξε με έκπληξη και δικαιολογήθηκε ότι τον χτύπησε ο ήλιος.
Ύφος
♢ Ανεπίσημο

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

{βρίσκομαι/μένω/στέκομαι} μακριά (από [ΟΦ]) ⊂ ≠ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
βρίσκομαι μακριά από [ΟΦ]
βρίσκομαι μακριά
μένω μακριά από [ΟΦ]
μένω μακριά
στέκομαι μακριά από [ΟΦ]
στέκομαι μακριά
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «μένω μακριά από την πολιτική», όταν δε συμμετέχω στην πολιτική, δεν έχω σχέση με την πολιτική, συνήθως γιατί θέλω να είμαι ουδέτερος.

Παραδείγματα
◉ Η δουλειά, όμως, του επαγγελματία δημοσιογράφου κρίνεται στο κατά πόσο μπορεί να σταθεί μακριά από τις επιδιώξεις των δύο πλευρών και να δώσει αυτό που διαδραματίζεται, αυτό που συμβαίνει, αυτό που είναι μπρος στα μάτια του.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό: το μακριά δείχνει μη συμμετοχή

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΟΦπρόσωπο] μένει (στην ίδια τάξη) ⊂ ΣΤΑΣΙΜΟΤΗΤΑ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦπρόσωπο] μένει στην ίδια τάξη
[ΟΦπρόσωπο] μένει
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «μένω στην ίδια τάξη», όταν δεν προάγομαι, δεν προχωράω στην επόμενη τάξη, κύκλο μαθημάτων του σχολείου, επειδή είχα πολλές απουσίες ή επειδή είχα χαμηλούς βαθμούς.

Παραδείγματα
◉ Ο Γιώργος Αγγέλκος είναι ο μικρός πρωταγωνιστής της ταινίας του Βούλγαρη «Ψυχή Βαθιά». Πέρυσι έκανε 200 απουσίες στο σχολείο λόγω των γυρισμάτων. Αποτέλεσμα; Έμεινε στην ίδια τάξη.
Ύφος
♢ Ανεπίσημο

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

([ΡΦ]) [ΟΦχρόνος] με [ΟΦχρόνος] ⊂ ΣΤΑΔΙΑΚΑ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΡΦ] [ΟΦχρόνος] με [ΟΦχρόνος]
[ΟΦχρόνος] με [ΟΦχρόνος]
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «μέρα με τη μέρα γίνομαι καλύτερος», όταν κάθε μέρα που περνάει γίνομαι καλύτερος.

Παραδείγματα
◉ Η χώρα χρόνο με τον χρόνο αποκτά μεγαλύτερη σταθερότητα τόσο σε πολιτικό όσο και οικονομικό επίπεδο.
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΟΦχρόνος = χρόνος, ώρα, μέρα

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΟΦ] μένει στη μέση ⊂ ΕΚΚΡΕΜΟΤΗΤΑ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦ] μένει στη μέση
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «μια δουλειά μένει στη μέση» όταν μια δουλειά αρχίζει και δεν τελειώνει, δεν ολοκληρώνεται.

Παραδείγματα
◉ Πρώτον, τα έργα προστασίας του περιβάλλοντος που έγιναν ή σχεδιάστηκαν στο πρόσφατο παρελθόν είτε έμειναν στη μέση είτε ολοκληρώθηκε η κατασκευή, αλλά η λειτουργία τους παραμένει σε απαράδεκτο σημείο.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό: η μέση είναι το μέσο μιας διαδρομής όχι όλη η διαδρομή
Ύφος
♢ Ανεπίσημο
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΟΦ = υπόθεση, κομμάτι

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΟΦ] περνάει στα ψιλά ⊂ ≠ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΗΤΑ/ΓΝΩΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦ] περνάει στα ψιλά
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «μια είδηση περνάει στα ψιλά», όταν μια είδηση δεν παρουσιάζεται όσο θα έπρεπε, με αποτέλεσμα να μη γίνεται πολύ γνωστή.

Παραδείγματα
◉ Η δίκη θα μπορούσε να προσφέρει πρωτοσέλιδα λόγω κυβερνητικών συμφερόντων, όμως περνά στα ψιλά των εφημερίδων.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό
Ύφος
♢ Ανεπίσημο

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΟΦμη έμψυχο] σκάει (σαν βόμβα) ⊂ ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦμη έμψυχο] σκάει σαν βόμβα
[ΟΦμη έμψυχο] σκάει
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «μια είδηση σκάει σαν βόμβα», όταν μια είδηση αποκαλύπτεται, γίνεται γνωστή, ξαφνικά και προκαλεί μεγάλη έκπληξη, συνήθως δυσάρεστη.

Παραδείγματα
◉ Σαν βόμβα έσκασε στ’ αυτιά μας η είδηση του γάμου της μαμάς.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό: όπως όταν σκάει η βόμβα και προκαλεί αναταραχή
Ύφος
♢ Ανεπίσημο
Συμπλήρωση κενών
ⓘ [ΟΦμη έμψυχο] = υπόθεση, σκάνδαλο, είδηση, πρόταση

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΟΦ] τα λέει όλα ⊂ ΠΑΣΙΦΑΝΕΣ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦ] τα λέει όλα
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «μια εικόνα τα λέει όλα», όταν μια εικόνα είναι ενδεικτική μιας κατάστασης, δείχνει με συντομία τι συμβαίνει, χωρίς να χρειάζονται περισσότερες πληροφορίες.

Παραδείγματα
◉ Το βλέμμα του Κάρι τα λέει όλα για την απογοήτευση των Ουόριορς!
Συνώνυμα
≈ [ΟΦ] μιλάει (από) μόνος του

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

([ΟΦμη έμψυχο]) ([ΡΦ]) κοινός τόπος ⊂ ΓΝΩΣΗ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦμη έμψυχο] [ΡΦ] κοινός τόπος
[ΡΦ] κοινός τόπος
κοινός τόπος
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «μια ιδέα είναι κοινός τόπος», όταν χρησιμοποιούμε μια ιδέα συχνά και τη γνωρίζουν σχεδόν όλοι.

Παραδείγματα
◉ Όπως κοινός τόπος είναι πλέον κάθε ακραίο φαινόμενο που παρατηρείται –όσο φυσιολογικό κι αν είναι– να αποδίδεται στην επίδραση του φαινομένου του θερμοκηπίου και στην αύξηση της θερμοκρασίας.
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΡΦ = αμετάβατο: είναι, αποτελεί
μεταβατικό: αναζητώ, βρίσκω
ΟΦμη έμψυχο = διατύπωση, επίδειξη, προδοσία

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

έρχομαι ουρανοκατέβατος ⊂ ΞΑΦΝΙΚΑ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
έρχομαι ουρανοκατέβατος
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «μια ιδέα έρχεται ουρανοκατέβατη», όταν μια ιδέα εμφανίζεται ξαφνικά και χωρίς να το περιμένουμε.

Παραδείγματα
◉ Τελικά αποδείχτηκε ότι η λύση ήρθε ουρανοκατέβατη, αφού καμία θεραπεία ή άσκηση δεν είχε βοηθήσει τον άτυχο τυφλό όλα αυτά τα χρόνια.
Συνώνυμα
≈ [ΟΦ] πέφτει {από τον ουρανό/εξ ουρανού}
Μεταφορικό
< Μεταφορικό: κάτι ξαφνικό έρχεται από ψηλά
Ύφος
♢ Ανεπίσημο

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΟΦ] παίρνει σάρκα και οστά ⊂ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦ] παίρνει σάρκα και οστά
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «μια ιδέα παίρνει σάρκα και οστά», όταν μια ιδέα πραγματοποιείται, γίνεται πράξη.

Παραδείγματα
◉ Το όνειρο του ευρωπαϊκού τελικού έμελλε να πάρει σάρκα και οστά πολλά χρόνια αργότερα, το ’96.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό: η σάρκα αναφέρεται στην ύλη, όπως ο άνθρωπος (δηλαδή η ύπαρξη) αποτελείται από σάρκα και οστά
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΟΦ = όνειρο, ενδιαφέρον

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΟΦαφηρημένο] πέφτει στο τραπέζι ⊂ ΠΡΟΤΑΣΗ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦαφηρημένο] πέφτει στο τραπέζι
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «μια ιδέα πέφτει στο τραπέζι», όταν μια ιδέα προτείνεται, γίνεται θέμα συζήτησης.

Παραδείγματα
◉ Επόμενη πρόταση η οποία έπεσε στο τραπέζι ήταν να καταφύγουν οι δημιουργοί σε ιδέες οι οποίες δεν έχουν δοκιμαστεί ποτέ στο παρελθόν.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό: όπως σε ένα τραπέζι χαρτοπαιγνίου ο κάθε παίκτης ρίχνει ένα φύλλο χαρτιού για να συνεχίσει το παιχνίδι, έτσι και σε μια συνάντηση που γίνεται και όλοι κάθονται στο τραπέζι ο καθένας εκφράζει την ιδέα του
Συμπλήρωση κενών
ⓘ [ΟΦαφηρημένο] = πρόταση, ιδέα, ονόματα

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΟΦαφηρημένο] [ΡΦ] στο πίσω μέρος του μυαλού [ΟΦπρόσωπο_γενική] ⊂ ΣΚΕΨΗ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦαφηρημένο] [ΡΦ] στο πίσω μέρος του μυαλού [ΟΦπρόσωπο_γενική]
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «μια ιδέα υπάρχει στο πίσω μέρος του μυαλού μου», όταν έχω σκεφτεί μια ιδέα αλλά δεν την έχω κάνει πραγματικότητα γιατί πιστεύω ότι δεν έχει έρθει ακόμα η κατάλληλη στιγμή.

Παραδείγματα
◉ Μέχρι τότε, η λύση της υιοθεσίας υπήρχε μόνο στο πίσω μέρος του μυαλού μας, αλλά είχε έρθει η ώρα να κοιτάξουμε και προς αυτήν την κατεύθυνση
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΡΦ = υπάρχει, είναι, παραμένει

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΟΦ] {είναι/φαίνεται} τραβηγμένος (από τα μαλλιά) ⊂ ΥΠΕΡΒΟΛΗ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦ] φαίνεται τραβηγμένος από τα μαλλιά
[ΟΦ] είναι τραβηγμένος από τα μαλλιά
[ΟΦ] φαίνεται τραβηγμένος
[ΟΦ] είναι τραβηγμένος
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «μια ιστορία είναι τραβηγμένη», όταν μία ιστορία είναι υπερβολική, είναι αδύνατον να γίνει.

Παραδείγματα
◉ Πιο τραβηγμένες περιπτώσεις έχουν τύχει στο παρελθόν στους τραγουδιστές Βασίλη Παπακωνσταντίνου, Δήμητρα Γαλάνη, Ελευθερία Αρβανιτάκη, με φανατικούς θαυμαστές που επί μέρες στήνονταν έξω από τα σπίτια τους αναγκάζοντάς τους να καταφύγουν στην αστυνομία.
◉ Και μη βιαστείτε να πείτε ότι ο συγκεκριμένος συνδυασμός είναι τραβηγμένος από τα μαλλιά. 
Μεταφορικό
< Μεταφορικό
Ύφος
♢ Ανεπίσημο
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΟΦ = απόφαση, περίπτωση, άποψη, εκδοχή

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

{ένα/ένας/μία} και μόνο [ΟΦ] ⊂ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΑ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
ένα και μόνο [ΟΦ]
ένας και μόνο [ΟΦ]
μία και μόνο [ΟΦ]
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «μία και μόνο φορά», όταν γίνεται αναφορά σε μία μόνο φορά και όχι παραπάνω.

Παραδείγματα
◉ Κι αυτό τελικά έγινε για έναν και μόνο λόγο: για να αποσείσουν τις μεγάλες τους ευθύνες.
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΟΦ = λόγος, λέξη, επιθυμία

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

([ΟΦ]) δεν τραβάει (άλλο) ⊂ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ⊃ ΑΡΝΗΤΙΚΟ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦ] δεν τραβάει άλλο
[ΟΦ] δεν τραβάει
δεν τραβάει άλλο
δεν τραβάει
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «μια κατάσταση δεν τραβάει», όταν μια κατάσταση πλέον δεν μπορεί να δώσει καλά αποτελέσματα.

Παραδείγματα
◉ Κάποιες φορές η σχέση δεν τραβάει άλλο. Το νιώθεις, το καταλαβαίνεις, αλλά δεν είσαι έτοιμος να πάρεις την απόφαση να χωρίσεις.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό
Ύφος
♢ Ανεπίσημο

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

([ΡΦ]) μία από τα ίδια ⊂ ≠ ΑΛΛΑΓΗ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΡΦ] μία από τα ίδια
μία από τα ίδια
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «μια κατάσταση είναι μία από τα ίδια», όταν μια κατάσταση είναι η ίδια, δεν έχει αλλάξει.

Παραδείγματα
◉ Ψηφίζουμε θετικά τα φρέσκα ονόματα, ψηφίζουμε θετικά τα γκρουπ με ιστορία που δεν έχουμε δει ποτέ στην Ελλάδα, αλλά δεν μπορούμε να μη «μαυρίσουμε» συγκροτήματα που βγαίνουν από τη ναφθαλίνη και έρχονται να μας προσφέρουν μία από τα ίδια.
Ύφος
♢ Ανεπίσημο, ειρωνικό
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΡΦ = προσφέρω, είναι

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΟΦκατάσταση] φτάνει στο απροχώρητο ⊂ ΟΡΙΟ ⊃ ΕΣΧΑΤΟ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦκατάσταση] φτάνει στο απροχώρητο
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «μια κατάσταση φτάνει στο απροχώρητο», όταν μια κατάσταση είναι πάρα πολύ δυσάρεστη και για αυτό δεν μπορεί να συνεχιστεί.

Παραδείγματα
◉ Έπρεπε να φτάσει στο απροχώρητο η κατάσταση με τα σκουπίδια για να αρχίσουν όλοι να ενδιαφέρονται για την υγεία των Αθηναίων.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό: δεν μπορεί να προχωρήσει, δηλαδή να συνεχίσει να υπάρχει
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΟΦ = ταλαιπωρία

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΟΦμη έμψυχο] {πετάγεται/πετάει} ⊂ ΠΡΟΕΞΟΧΗ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦμη έμψυχο] πετάγεται
[ΟΦμη έμψυχο] πετάει
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «μια κλωστή πετάγεται ή πετάει από το πουκάμισο», όταν μια κλωστή προεξέχει, φαίνεται πιο έξω από το πουκάμισο.

Παραδείγματα
◉ Είχαν πεταχτεί οι φλέβες στον λαιμό και στο μέτωπό του.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΟΦ{καθεστώς/πολιτικός}] πέφτει ⊂ ≠ ΕΞΟΥΣΙΑ ★★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦκαθεστώς] πέφτει
[ΟΦπολιτικός] πέφτει
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «μια κυβέρνηση πέφτει», όταν μια κυβέρνηση χάνει την εξουσία, τη δύναμή της.

Παραδείγματα
◉ Ανεβαίνουν και πέφτουν οι κυβερνήσεις, μια «νέα εποχή» ξημερώνει ακριβώς μόλις τελειώνει η προηγούμενη «νέα εποχή», τα «οράματα» διαδέχονται το ένα το άλλο.
◉ Ήταν σαφής ο υπαινιγμός ότι ο Μιλόσεβιτς θα πέσει και θα δικαστεί από το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης για εγκλήματα πολέμου στη Γιουγκοσλαβία.
Μεταφορικό
< Μεταφορικό: η εξουσία βρίσκεται πάνω
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΟΦκαθεστώς = δικτατορία, καθεστώς, κυβέρνηση, χούντα

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

[ΟΦομάδα ποδοσφαίρου] πετάει φωτιές ⊂ ΕΥΡΥΘΜΙΑ ★
Πραγματώσεις φρασήματος
[ΟΦομάδα ποδοσφαίρου] πετάει φωτιές
Ορισμός

✎ Λέμε, για παράδειγμα, ότι «μια ομάδα πετάει φωτιές», όταν μια ομάδα παίζει πάρα πολύ καλά σε έναν αγώνα.

Παραδείγματα
◉ Η Ιταλία πετούσε φωτιές στην Μπολόνια συντρίβοντας 4-0 την Τσεχία
Μεταφορικό
< Μεταφορικό
Ύφος
♢ Ανεπίσημο
Θεματικό πεδίο
⌂ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ
Συμπλήρωση κενών
ⓘ ΟΦομάδα ποδοσφαίρου = ΟΦΗ, Πανηλειακός 

Άνοιγμα πλήρους λήμματος

Κύλιση στην κορυφή